Home

Expertise als kompas voor leren

De missie van Implicit Learning Support is het om leren voor beroepen effectiever, beter en motiverender te maken. Dat willen wij bereiken door een verbinding te creëren tussen de expertise (vakbekwaamheid) binnen een beroepsdomein en datgene dat studenten en professionals leren in formeel onderwijs of in opleidingen.

“wat maakt een professional nou vakbekwaam? En, wat kan ik als student ‘afkijken’ en nadoen? “

Wij zien expertise als optimale handelingsbekwaamheid. En wat is nou duidelijker en betekenisvoller voor studenten en professionals dan zich te meten aan de handelingsbekwaamheid van de professional, in plaats van het bereiken van leerdoelen voor kennis en vaardigheden.

De kracht van vakbekwaamheid (expertise) als leerdoel, is dat vakbekwaam handelen niet alleen afhangt van de kennis en vaardigheid van de professional, maar ook van de eisen en beperkingen (maar ook de mogelijkheden) van de werkcontext en hoe goed de expert daarmee om kan gaan. Als je vakbekwaamheid wilt ontwikkelen, werk je daarom niet alleen aan je eigen deskundigheid, maar ook aan je vermogen om om te gaan met de vereisten en belemmeringen van de plek waar je vakbekwaam moet handelen (adaptief vermogen). En, je vermogen om die werkcontext te veranderen en te anticiperen op de gevolgen van die veranderingen. Klinkt gecompliceerd? Denk dan maar aan een docent, die moet kunnen inspelen op de verschillende behoeften van studenten, maar ool al rekening moet houden met het veranderen van die behoeften door de begeleiding die de docent geeft. Anders gezegd: als les 1 succesvol was, kan de docent dikzelfde les niet gewoon overdoen in les 2.

Aanleiding voor de queeste naar expertise als leerdoel voor studenten en professionals is de omstandigheid dat de effectiviteit van (beroeps)onderwijs vaak achterblijft bij de wensen en eisen uit het beroepsveld, maar ook bij die van studenten en ook van docenten.

In de kern heeft dat met drie dingen te maken:

  • het leren van kennis en vaardigheden is gericht op leerdoelen van losse vakken. Dat kan opleveren dat een student of lerende professional alle vakken ‘haalt’, maar daarmee nog geen zicht heeft op de toepassing van die kenniselementen en vaardigheden in de professionele praktijk. Met andere woorden: je hebt een 8 voor een vak, maar je weet niet hoe goed je nou al bent in je beroep.
  • de manier van doceren en leren sluit niet aan bij de leerstof. Doorgaans is de manier van onderwijzen gericht op de toetscriteria, waardoor een student de toets goed maakt. Hierdoor raakt het eigenlijke leerdoel – begrijpen en beheersen van kennis en vaardigheid zodat het kan worden toegepast in de professionele praktijk – niet in beeld; het heeft te weinig praktijkwaarde
  • De toetsing staat los van de werkcontext. want hoe we ook wenden of keren, in de toetsing wordt de kennis of vaardigheid ‘gemeten’ waar een student over moet beschikken volgens de criteria van de opleiding.

Dit is het punt waar expertise aan de orde is: de professionele standaard voor een beroep (wat is vakbekwaamheid in mijn professie?) en het daaruit af te leiden persoonlijke beeld van hoe die ‘expert performance’ er uitziet. Dit persoonlijke beeld – of mentale representatie – is een kader waarbinnen een student of een lerende professional kan oefenen met het toepassen en het ontwikkelen van die elementen die hij of zij nog niet begrijpt of beheerst. Zo wordt leren betekenisvol – de student of professional ziet zelf waarom hij/zij bepaalde dingen moet leren (waartoe dient het?). Nog belangrijker: studenten en professionals worden mondig: zou kunnen zelf beoordelen hoe goed zij als zijn in hun beroep en kunnen de docenten gericht vragen om ondersteuning op die elementen waar de vakbekwaamheid nog wordt beperkt.

Oceaan en zand

Wat is expertise ?

De betekenis van expertise voor het leren van studenten en lerende professionals is die van een ‘gouden’ standaard. Expertise, of expert performance, geeft een beeld handelingsbekwaamheid in een professie. Het laat zien uit welke bouwstenen expertise bestaat (wat moet ik kunnen en weten als expert?), maar ook hoe expertise in de praktijk werkt: welke expert-taken zijn er en hoe is de interactie tussen expert en context (directe werkomgeving, maar ook de organisatie, leernetwerken en beroepsorganisaties). Lerenden kunnen dit beeld nemen als kompas voor hun leerinspanningen.

Zand en oceaan

Reële maatstaf van bekwaamheid

De professionele standaard van een beroep vertaalt zich naar een levendig beeld van hoe de handeling van de expert er uitziet. Lerende professionals oriënteren zich hieraan om zich te ontwikkelen in hun beroep. Voor studenten kan het een leerdoel vormen, hoger dan de leerdoelen van losse competenties of kenniselementen, met een samenhangend en betekenisvol beeld van het beroep waar zij voor hebben gekozen. Implicit Learning Support heeft zich tot doel gesteld om voor beroepsonderwijs nieuwe leertaxonomieën te ontwikkelen, gebaseerd op expertise, waarin leerdoelen op gebied van theoretische en praktische kennis zijn geïntegreerd met leerdoelen op het vlak van reflectie en zelfregulatie en kennis van het beroepsdomein.

Helder water aan het strand

Expertiseontwikkeling

Expertise-ontwikkeling is enerzijds het ontwikkelen van de student of professional langs de ontwikkelstadia van de expert.

Tegelijk betekent het de leeractiviteiten die een student of professional – en ook de expert – kan ondernemen om gericht te oefenen met die elementen van expertise die nog niet (goed) worden beheerst. De derde betekenis van expertiseontwikkeling is, dat voor veel beroepen nog moet uitkristalliseren wat expertise of expert performance is, zodat studenten en professionals kunnen zien hoe bekwaam zij als zijn uin hun beroep en waar zij nog aan moeten werken.

De derde functie van expertiseontwikkeling geldt voor veel bestaande beroepen en voor nieuwe beroepen: het moet nog in kaart gebracht worden wat expertise is in het beroep, hoe het werkt, waaruit het is opgebouwd. .

Om hier een bijdrage te leveren, ontwikkelt Implicit Learning Support een generiek model van expertise, om mbv reverse engineering als het ware een ontwerp te maken van expertise in specifieke beroepen.

Het model is op hoofdlijnen beschreven en wordt nu getest en gevalideerd in de domeinen verpleegkunde, veranderkunde en HRM.

every individual can decide for themselves what good things they want to achieve, and then apply themselves to acquiring the skills, situations and partners wghich will make it possible to achieve the goal.

Aristoteles , in ‘Aristotle’s way’ van Edith Hall

Aanleiding voor expertise onderzoek:

  • Leren gaat heel anders dan hoe een trainer of docent in trainingen of lessen vormgeeft.
  • studenten in beroepsonderwijs bereiken vaak niet het bedoelde professionele niveau
  • studenten en lerende professionals krijgen onvoldoende houvast om hun leren zelfstandig en mondig te regisseren

De missie van Implicit Learning Support: bieden van educatieve kaders – aan de hand van expertise – waarmee leerstof voor studenten betekenisvol wordt en zij hun leerstrategieën kunnen kiezen, en voor docenten een kader waarbinnen zij begeleiding en ondersteuning kunnen vormgeven.

Over ons

Implicit Learning support is een project dat is gestart door Lutz Mischke, vanuit verwondering over de geringe effectiviteit van opleidingen, cursussen en trainingen

Meer over ons

Neem contact op

  • lutz.mischke@upcmail.nl
  • +31 6 812 644 65

Andere manieren om contact op te nemen